شاید باورتان نشود در روزگاری که دانش و تکنولوژی با سرعت فراوان در حال رشد و توسعه هستند و افق های تاریخ بشریت را در می نوردند، روزانه نسل بیش از۵۰ نوع جانور و گیاه در کره زمین در حال انقراض و نابودی است!

بله درست شنیده اید روزانه بیش از ۵۰ نوع گیاه و جانور، در معرض خطر انقراض اند و این پارادوکس و تعارض عجیب، واقعیت دارد.

شاید بشر امروز، فراموش کرده است که انقراض گیاهان و جانوران مساوی با انقراض انسان است. درست به هیمن دلیل است که بشر برای بقای خود هم که شده، سعی کرده در طول قرون متمادی در حفظ محیط زیست کوشا باشد و به آن اهمیت دهد.

اما به نظر می رسد رشد یکباره و شدید تکنولوژی، پیوند اعضا، دستیابی به هوش مصنوعی، شبیه سازی و… موجب غرور انسان گشته و رفته رفته وظایف خود را در قبال حفظ محیط زیست به فراموشی سپرده که اینچنین جامعه بشری دچار بحران شدید در حوزه زیست محیطی شد.

نابودی منابع حیاتی، آلودگی بیش از اندازه، گسترش ضایعات سمی و…  که حاصل توسعه صنعتی بشر هستند به سرعت موجب زوال و نابودی گونه های مختلف موجودات زنده در زمین شده اند.

گویا بشر به عنوان اشرف مخلوقات فراموش کرده است که حیات به مانند شبکه ای بهم پیوسته و منظم است و به نحوی سازمان یافته که زندگی هر موجود زنده در پیوندی ناگسستنی با حیات دیگر موجودات است.

بنابراین بی تفاوتی بشر یا دخالت نابجای وی در این شبکه، ممکن است بقاء نسل همه موجودات و از جمله انسان را به خطر اندازد.

البته در ممالک توسعه یافته تا حدود بسیاری به این مهم پرداخته اند و حتی دست به نهادینه سازی احرتام به محیط زیست زده اند.

اما در کشورهای عموما عقب مانده که به حقوق انسان ها احترام گذاشته نمی شود، چگونه می توان انتظار احترام به حقوق جانوران و گیاهان را داشت! آن ها خود را مالک دیگر آفریده ها می دانند و معمولا هر طور که دلشان بخواهد با طبیعت و محیط زیست برخورد می کنند و متقاعد کردن آن ها بسیار دشوار به نظر می رسد.

متاسفانه در کشور ما نیز عموما شاهد رفتارهای خودسرانه، احساسی و سیاسی با محیط زیست هستیم و نگاه ها کارشناسانه و آینده نگرانه نیست بلکه منافع جریان ها و گروه ها ملاک است.

اتفاقا به همین دلیل است که سال های اخیر شاهد تلف شدن چندین قلاده حیوان با ارزش و هکتارها اراضی زیست محیطی در ایران از جمله استان مازندران بوده ایم که پرداخت به همه آن ها خارج از حوصله این مطلب است و تلاش ما این خواهد بود که به طور خلاصه به یکی دو مورد از مهمترین آن ها بپردازیم.

تلف شدن پلنگ سرگردان قائم شهر و لاشه توله خرس قهوه ای در فیلبند و تلف شدن شوکای رامسر، گرگ کیاسر و … نمونه های این ادعای ما هستند و همه این موارد نشان از نبود امکانات لازم برای مهار این جانوران، بی تفاوتی و کم کاری مسئولان مربوطه، و نا آگاهی توده مردم در مواجهه و برخورد با آنها بود.

خبرهای نگران کننده ای که هر کدامشان بازتاب گسترده‌ای در رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی داشته اند و انتقادات فراوانی را در پی داشته است.

به تازگی خبر سرقت یک قلاده شیر از باغ وحش ساری مخابره شده و به یکی از موضوعات داغ فضای مجازی تبدیل گردید.

سرهنگ عبدالله حسن زاده فرمانده انتظامی شهرستان ساری گفت: «در پی خبر سرقت یک قلاده شیر ۵۰۰ میلیون ریالی از باغ وحش ساری موضوع در دستور کار ماموران پاسگاه شهدای شمال تجن این شهرستان قرار گرفت. ماموران پس از انجام اقدامات اطلاعاتی و بررسی‌های همه جانبه ۲ سارق حرفه‌ای را در این ارتباط شناسایی کردند.

سرهنگ حسن زاده افزود: افرادی که یک قلاده شیر را از باغ وحش ساری سرقت کرده و در یکی از کشور‌های همسایه به فروش رسانده بودند، دستگیر شدند و ماموران پس از هماهنگی‌های قضائی و با تقویت گشت‌های انتظامی در محدوده محل مورد نظر، متهمان را در حین سرقت یک قلاده میمون به دام انداختند.

فرمانده انتظامی شهرستان ساری از کشف یک قبضه تبر، یک قبضه قمه، ۵ دستگاه دوربین مداربسته، یک قبضه سلاح شکاری از این متهمان خبر داد و افزود: این افراد که شیر سرقت شده را در یکی از کشور‌های همسایه به فروش رسانده بودند پس از تشکیل پرونده به مرجع قضائی معرفی شدند و موضوع در دست بررسی است».

البته این سرقت شدن ها و تلف شدن های جانداران در کشور ما مختص مازندران نیست و در برخی استان های دیگر نیز متاسفانه شاهد چنین وقایعی بودیم که تلف شدن قلاده خرس قهوه‌ای در اردبیل در اثر ضرب و جرح و روش‌های غیر اصولی برخی مردم برای مهار این جانور از بارزترین آن ها در سال های اخیر است.

متاسفانه تلف شدن این جانوران که چند نمونه آن را در سطور بالاتر ذکر کرده ایم در حالی رخ می‌دهد که استان مازنداران یکی از مهم ترین زیستگاه طبیعی بسیاری از گونه‌های جانوری در کشور به شمار می‌رود و مردم آن با حضور گونه های متعدد جانوری آشنایی دیرینه دارند.

نبود امکانات کافی برای مهار و زنده‌گیری چنین جانورانی، نداشتن سلاح بیهوشی، همچنین نبود نیروی آموزش‌دیده ی انتظامی و دیگر سازمان‌های مربوطه، کمبود امکانات پزشکی، و… آن هم در استان جنگلی و کوهستانی مازندران که زیستگاه‌ طبیعی حیات وحش است، بسیار نگران کننده است و انتظار می رود به آن توجه ویژه شود.

مطمئنا تحقق این امر مهم نیازمند عزمی جزم و اراده ای محکم برای جذب اعتبارات لازم جهت آموزش و تامین امکانات مربوطه است. قطعا برای جلوگیری از تکرار چنین حوادثی ارتقای آگاهی مردم، نهادهای مربوطه ضروری است و نمی توان بدون آگاهی بخشی، بدون در اختیار داشتن امکانات نوین و بدون حس مسئولیت پذیری و تلاش، مسائل ذکر شده را در حوزه محیط زیست مرتفع ساخت و زمینه های آسایش و زندگی آرام جانوران را در زیستگاه های استان فراهم آورد.